Kuita zvinopesana nekumanikidza kwemudzidzisi inyaya yakakodzera uye yakaoma mundima yedzidzo. Sezvakagadzirwa mu Nyaya yapfuura, nyaya dze kushandisa simba zvisizvo kuburikidza nemudzidzisi kuunza nharaunda yekunetsana nekusagadzikana kwevadzidzi. Mamiriro ezvinhu aya anogona kusanganisira kutukwa, mhirizhonga kana kushungurudzwa mupfungwa, kutyora kodzero dzevadzidzi. Zvisinei, havana chigadzikiso; pane nzira dzepamutemo uye manejimendi kugadzirisa matambudziko aya uye anovimbisa nzvimbo yakachengeteka uye ine ruremekedzo yedzidzo.
Chii chatinonzwisisa nokushandisa simba zvisina kufanira mundima yedzidzo?
Kushandiswa zvisina kufanira kwesimba kunoitika apo mudzidzisi anoshandisa simba rake zvisizvo kana kuti zvakanyanyisa kukuvadza mudzidzi. Izvi zvinogona kusanganisira maitiro akadai se:
- Kutuka kana kuzvidza mudzidzi.
- Ramba kupinda zvinokosha zvinodiwa (sekuenda kuchimbuzi) nenzira isina kufanira.
- Kushandiswa kwechisimba chemuviri kana chepfungwa kune vadzidzi.
- Kusatora matanho mumamiriro e kudheerera kwaanopindira sechapupu.
Zvakakosha kuratidza kuti maitiro aya haangotenderwi chete kubva kune a maonero etsika, asi vanogonawo kutongwa zviri pamutemo. Sezvakataurwa muRoyal Legislative Decree 5/2015, vadzidzisi vane basa rekuona kugara zvakanaka uye kuremekedzwa kwevadzidzi vavo. Kuregeredza mubasa iri kunogona kukonzera zvirango zvakakomba.
Matanho ekubata nekudzvanyirira
Kana mudzidzi kana nhengo dzemhuri yavo vatarisana nemamiriro ekushandiswa kwesimba zvisina kunaka nemudzidzisi, zvakakosha kutevedzera nzira yakakodzera kuti ive nechokwadi chekuti nyaya yagadziriswa zvakanaka:
- Musangano nevakuru venzvimbo yedzidzo: Pakutanga, kubvunzurudza kunofanira kurongwa nemudzidzisi kana vatungamiri vechikoro. Musangano uyu une chinangwa chekuburitsa chokwadi nekutsvaga mhinduro kuburikidza nenhaurirano.
- Ipa humbowo neuchapupu: Zvinokurudzirwa kuunganidza humbowo hwakawanda sezvinobvira, hwakadai semeseji, zvakarekodhwa (kana zvichibvumidzwa nemutemo) kana zvapupu kubva kune vamwe vadzidzi. Izvi zvichasimbisa kuvimbika kwekunyunyuta.
- Mharidzo yakanyorwa: Kana nhaurirano yekutanga ikasabereka michero, kunyunyuta kunofanirwa kunyoreswa kuburikidza negwaro rakanyorwa rakanyorerwa kune manejimendi kana Dhipatimendi reDzidzo rinoenderana.
- Kunetsana pakati pemapato anobatanidzwa: Dzimwe nguva, musangano pakati pemapato anobatanidzwa (vadzidzi nemudzidzisi) ichave yakakosha kusiyanisa shanduro uye kuona chokwadi chechokwadi.
Chinokosha Chinokosha: Kushandiswa kwechiremera nemuzinda wedzidzo kunofanirwa kuve kusina rusaruro, kuve nechokwadi chekuti bato rega rega rine mukana wekupa vhezheni yaro. Mupfungwa iyi, basa revaongorori vedzidzo ndiro rakakosha pakuongorora chokwadi chezvarinopomerwa.
Ndeipi nguva yekushandisa nzira dzekutonga?
Kana matanho apfuura akakundikana kugadzirisa mamiriro acho ezvinhu, kana kana kushungurudzwa kwave nemigumisiro yakakomba, zvinokwanisika kushandisa nzira dzekutonga. Sezvakataurwa nenyanzvi dzezvemitemo, semu maitiro ekutonga Zvinotsanangurwa mumadhairekitori akawanda, zvinotevera zvinotariswa zvakakosha:
- Zano remutemo: Zvinokurudzirwa kuti pave nerutsigiro rwegweta rinoona nezve Educational Law kuti ritungamire nyaya.
- Humbowo hwakasimba: Hwaro hwechichemo chekutonga hunofanira kuva hwakasimba. Pasina umboo, nyaya yacho yaigona kuraswa.
- Mhosva dzakakomba: Mhosva dzakadai sekushungurudzwa panyama, kushungurudzwa pabonde kana kuregeredza zvakanyanya zvikonzero zvekuenda kumatare sechinhu chakakosha.
Zvisungo zvevadzidzisi uye kodzero dzevadzidzi
El mudzidzisi wekuranga inosimbisa zvakajeka kuti vadzidzisi vanofanira kuita mabasa avo pasi pemisimboti yekuvimbika, kurongeka uye kuremekedza vadzidzi. Mhosva idzi dzinobva padiki kusvika pamhosva dzakakomba, dzichirangwa nematanho akasiyana akadai se:
- Yambiro yepamutemo.
- Kumiswa kwebasa nemuhoro.
- Kubviswa pahofisi muzviitiko zvakanyanyisa.
Nekune rimwe divi, vadzidzi vane kodzero yekugamuchira a dzidzo yemahara, kusarura nekushungurudzwa kwemhando ipi zvayo. Zvinoenderana nechikamu 13 cheMutemo weKudzivirirwa Kwemutemo kweVadiki, zviremera zvedzidzo zvinosungirwa kuvimbisa kugara kwavo zvakanaka, kutora matanho ekudzivirira kushungurudzwa.
Kukosha kwekutaura munyaya dzekushungurudzwa
Kubvumira kuti imwe nyaya yekushungurudzwa iende isingaonekwi hakungopfuuriri kusaruramisira, asiwo kunobvumira vamwe vanhu kuti vawane maitiro akafanana mune ramangwana. Kunyunyuta hakungori nechimiro chekudzorera chete, asiwo chekudzivirira, nekuti chinomanikidza masangano kuti aongorore nekuvandudza marongero avo emukati.
Kunyangwe kukosha kwekubvumirana kwemafungiro kunosimbisa chero kunyunyuta, iyo uchapupu hwemudzidzi mumwe chete, kunyanya kana paine zvinhu zvinopindirana zvinotsigira rondedzero.
Kugadzirisa kuwanda kwevadzidzisi ibasa rakabatana pakati pevabereki, vadzidzi uye masangano edzidzo. Kuchengeta nhaurirano yakavhurika, kuunganidza humbowo uye, pazvinenge zvakakodzera, kutendeukira kuvakuru vemutemo matanho akakosha ekuona nzvimbo yedzidzo ine hutano uye inoremekedzwa. Kuita kwakasimba uye nekutendiswa kunogara kuri iyo yakanakisa sarudzo kuchengetedza kodzero dzevadzidzi uye kusimbisa kuvimba muhurongwa hwedzidzo.